🍽️ چرا دوره‌ی کودک خوش‌غذا؟

شیر مادر بهترین و کامل ترین غذا برای شیرخوار است و بر اساس توصیه های سازمان جهانی بهداشت، شیرخواران در 6 ماه نخست زندگی به منظور تأمین رشد، تکامل و سلامتی فقط باید با شیر مادر تغذیه شوند.

اما در موارد خاص تحت نظر پزشک متخصص اطفال امکان جایگزینی شیر خشک و شروع تغذیه کمکی زودتر، متناسب با شرایط اختصاصی آن کودک امکان پذیر است اما شروع غذاهای جامد تا قبل از 4 ماهگی اکیدا ممنوع است.

در نتیجه پایان شش ماهگی یعنی ۱۸۰ روز پس از تولد، بهترین زمان برای شروع تغذیه تکمیلی است و هر چه سن او بیشتر شود، آمادگی بیشتری برای استقلال درغذاخوری پیدا می کند.

گرچه در شش ماهگی هم هنوز معده نوزاد به اندازه کافی قدرت ندارد، اما دادن غذاهایی غلیظ‌تر از شیر مادر در حجم کم و با انرژی زیاد و در فواصل زمانی طولانی باعث آشنایی معده با غذاهای جامد می‌شود. در نتیجه معده برای انجام عملیات هضم روز به روز ورزیده تر می‌شود.

اما باید در نظر داشت برای شروع غذای کمکی کودک باید حتما ویژگی های زیر را داشته باشد:

1. سرش را بالا بگیرد.
2. به کمک شما روی مبل تکیه دهد.
3. دست‌ها یا اسباب‌بازی‌هایش را در دهانش می‌گذارد.
4. تمایل دارند غذا را با دست بردارد و در دهان خود قرار دهد.
5. با دور شدن از سینه یا شیشه شیر به شما نشان می‌دهند که سیر شده‌ است.

👶 آمادگی کودک برای شروع غذای کمکی

چنانچه کودک توانایی نشستن ندارد، دادن غذای کمکی به صورت دراز کشیده خطر خفگی را افزایش داده و ما را از هدف اصلی شروع غذای کمکی یعنی آشنایی با طمع ها ، لمس و حس بافت های جدید غذا، زبری و نرمی، دریافت غذای جامد، یادگیری عمل جویدن، هماهنگی چشم و دست و … دور میکند.

فلذا پیشنهاد میشود تا قبل از توانایی نشستن و گردن گرفتن به دلیل افزایش احتمال خفگی ، ناتوانی در بلع و هضم غذا و … از شروع غذای کمکی امتناع شود.

از طرفی همان اندازه که غذا دادن به کودک زیر شش ماه خطرات و ضررهای زیادی همچون ناراحتی معده در بزرگسالی دارد، به تعویق انداختن تغذیه تکمیلی پس از شش ماه نیز بسیار خطرناک است زیرا پس از پایان شش ماهگی دیگر شیر مادر یا شیر خشک به تنهایی نمی‌تواند پاسخگوی نیازهای تغذیه‌ای کودک باشد.

به همین دلیل باید مواد غذایی حاوی مواد نشاسته‌ای، آهن، ویتامین C، پروتئین و روی وارد رژیم غذایی کودک شود. شروع به موقع تغذیه تکمیلی برای نوزاد در سیر تکاملی کودک نیز نقش دارد. کودک باید حداکثر در سن 7 تا 9 ماهگی غذا خوردن با قاشق را یاد بگیرد تا مهارت های جدید در او تکامل پیدا کند.

چنانچه شروع غذای کمکی تا بعد از 8 ماهگی به تأخیر بیافتد وصرفا از غذای پوره شده استفاده شود، کودک تا مدت‌ها از غذا خوردن امتناع می‌کند و همین امتناع به شدت در رشد و وزن‌گیری مناسب کودک تاثیر منفی می‌گذارد و باعث می‌شود کودک از نمودار رشد عقب بماند.

⚠️ پیامدهای تأخیر در شروع تغذیه تکمیلی

به تاخیر انداختن شروع تغذیه تکمیلی ( بعد از ۶ ماهگی) دارای معایب زیر است:

بد غذایی کودکان به دلیل به تاخیر افتادن آشنا شدن شیرخوار با مزه و قوام انواع غذاها و مشکل در قبول مواد غذایی و بلعیدن غذا

به تعویق افتادن تکامل عمل جویدن، نخوردن غذا توسط کودک و در نتیجه کم غذایی، اختلال رشد

آهسته تر شدن رشد و تکامل کودک ، ضعف مهارتهای ریز و هماهنگی چشم و دست و …

بروز علاِم احتلال حسی در دهان و لمس و … که باعث امتناع از دست زدن به غذا یا نخوردن غذاها با بافت های متفاوت میشود.